Merkez Bankası kârının 32.2 milyar lirasını Hazine’ye aktaracak

Dünya müellifi Talip Aktaş, Merkez Bankası’nın geçen yıl 43 milyar 36 milyon lira kâr ettiğini, bunun 32,2 milyar lirasını Hazine’ye aktaracağını belirtti. Aktaş, Merkez Bankası’nın kârının Türkiye’deki toplam 55 bankanın 2020 yılı toplam kârı olan 75,9 milyar liranın yarısından fazla olduğuna dikkat çekti.

Aktaş şunları yazdı: “2020 yılında Türkiye’de banka başına ortalama olarak 1,38 milyar lira kar elde edilirken, Merkez Bankası 43 milyar lira kar ediyor. Tam 31,2 kat fazla… Bankalar, kuşkusuz kar emeliyle faaliyet gösteren birer ticari kuruluş. Pekala, ‘temel maksadı fiyat istikrarını sağlamak’ olan merkez bankaları neden ve nasıl kar eder, kar etmeli mi? TCMB’nin karında, 2018’den bu yana hayli yüksek sayılar dikkat çekiyor. Bu periyot bilhassa fiyat istikranın bozulduğu, TL’nin bedelinin süratle eridiği ve makro dengelerin kötüleştiği yıllar olarak öne çıkıyor. Senyoraj gelirleri dışında, döviz kurlarının süratle artış gösterdiği devirlerde mali sıkılaştırmaya giderek TL borçlanmanın maliyetini üst çeken TCMB, önemli bir faiz geliri de elde ediyor. Döviz alım-satımından (çoğunlukla) oluşan gelirler de yüksek karlılığa katkı veriyor.”

2020 kar-zarar tablosuna nazaran TCMB’nin yükle döviz, altın ve menkul değer alım-satımlarından oluşan faiz dışı gelirlerinin (142 milyar lira) kabaca faiz dışı masraflara eşit olduğunu belirten Aktaş, “Yabancı para ve altın kaynaklı net gelirleri 42 milyar lira. Komite ve hizmet gelirlerinin neti de 4,2 milyar lira. Net faiz geliri ise 38,5 milyar lira düzeyinde ve bir 2019’a nazaran yüzde 103 artmış. Maksadı kar olmayan TCMB, rekor karla geçen yıl açık orta Türkiye’nin kurumlar vergisi şampiyonu olmuştu. 8,5 milyar lira fiyatındaki vergi ile bu yılın şampiyonluğu da garanti görünüyor” dedi.